ScratchJr indir diye arıyorsan muhtemelen çocuğun (veya öğrencilerin) için ekran başında sadece oyun oynamak yerine üretmeyi öğreten bir uygulama istiyorsun. ScratchJr, özellikle 5–7 yaş aralığına uygun, okuma-yazma seviyesi düşük çocukların bile rahatça kullanabildiği blok tabanlı kodlama uygulamasıdır. Çocuklar ekranda “kod” yazmaz; bunun yerine renkli blokları sürükleyip bırakarak karakterleri hareket ettirir, konuşturur, zıplatır ve basit animasyonlar / hikâyeler üretir.
Bu rehberde ScratchJr’ın ne işe yaradığını, kimler için uygun olduğunu, Android ve iOS’ta nasıl indirileceğini, ilk kullanımda hangi ayarları yapman gerektiğini ve ebeveyn/öğretmen için pratik önerileri adım adım bulacaksın. İndirme bağlantıları ise seni doğrudan resmi mağazalara götürür.
ScratchJr indir: Android ve iPhone (iOS) resmi bağlantılar
ScratchJr’ın en güvenli indirme yöntemi: resmi mağazalar.
- Android: Google Play Store üzerinden
- iPhone / iPad: App Store üzerinden
Aşağıdaki Download Box bölümünden tek tıkla ilgili mağazaya gidebilirsin.
Tür: Çocuklar için kodlama / eğitim uygulaması
Yaş: 5–7 (başlangıç seviyesi)
Lisans: Ücretsiz
İşletim Sistemi: Android, iOS (iPhone/iPad)
Boyut: Cihaza göre değişir
İndirme bağlantıları seni resmi mağazalara yönlendirir. Güvenli kullanım için yalnızca Google Play ve App Store üzerinden indirmen önerilir.
ScratchJr nedir, ne işe yarar?
ScratchJr; çocuklara algoritmik düşünme, sebep-sonuç ilişkisi, sıralama, tekrar, hareket-komut mantığı gibi temel programlama kavramlarını oyun gibi öğreten bir uygulamadır. “Kodlama” kelimesi yetişkinlerde bile göz korkutabilir; ScratchJr bu bariyeri kaldırır çünkü:
- Çocuk yazı yazmadan kodlama yapar
- Komutlar ikonlarla anlatılır
- Öğrenme süreci “ders” gibi değil, oyun/yaratıcılık gibi ilerler
- Ortaya çıkan şey bir “ödev” değil; çocuğun kendi hikâyesi ve projesi olur
Bu yüzden ScratchJr, okul öncesi ve ilkokulun ilk yıllarında kodlamaya başlangıç için en doğru araçlardan biri sayılır.
ScratchJr kimler için uygun?
ScratchJr özellikle şu kitle için idealdir:
- 5–7 yaş çocuklar (anaokulu + 1. sınıf – 2. sınıf)
- Öğretmenler (sınıfta etkinlik yapmak isteyenler)
- Ebeveynler (çocuğa “ekran süresini” daha verimli kullandırmak isteyenler)
- Kodlama kulüpleri / atölyeler
Daha büyük yaşlar için genelde bir sonraki adım “Scratch” (klasik sürüm) olur; ScratchJr ise temel mantığı çocukların seviyesine indirir.
ScratchJr neler öğretiyor? (kısa ama net)
ScratchJr kullanırken çocuk farkında olmadan şu becerileri geliştirir:
- Komut sıralama (önce–sonra mantığı)
- Hata düzeltme (yanlış komutu fark edip değiştirme)
- Planlama (hikâye akışını düşünme)
- Yaratıcılık (karakter ve sahne kurgulama)
- Problem çözme (karakter neden hareket etmedi? hangi blok eksik?)
- Temel algoritma mantığı (tekrar, tetikleyici, hareket)
Bu kazanımlar sadece kodlamada değil, okul başarısında da (özellikle matematik ve düşünme becerilerinde) fark yaratır.
ScratchJr nasıl kullanılır? İlk gün için pratik kurulum
ScratchJr’ı açınca çocuğun ilk etapta “nereden başlayacağını” bilemeyebilir. İlk gün için şu mini akış çok iyi çalışır:
- Yeni proje aç
- Bir karakter seç (kedi/çocuk/araba gibi)
- “Hareket” bloklarından birini sürükle (ör. sağa git)
- “Başlat” düğmesine bas
- Sonra “zıpla”, “dön”, “konuş” gibi blokları ekle
- En son sahneye ikinci bir karakter ekleyip basit bir hikâye kur
Bu şekilde çocuk 10 dakika içinde “ben bir şey yaptım” hissini alır. Bu his, uygulamayı bırakmamasını sağlar.
Ebeveyn ve öğretmenler için en iyi 7 öneri
- Amaç koyma: “Bugün karakteri yürütelim” gibi tek hedef.
- Kısa süre: 15–20 dakika idealdir (özellikle 5–7 yaş).
- Hata yapmasına izin ver: Hata düzeltme öğrenmenin parçası.
- Birlikte izleme: İlk 2–3 kullanımda yanında olman işleri çok hızlandırır.
- Proje adlandırma: Çocuk projeye isim verince sahiplenme artar.
- Ekran süresi tartışmasını bitirir: “oyun değil üretim” olduğu için aile içi gerginliği azaltır.
- Çıktı al: Projeyi aileye göstermek motivasyonu artırır (“Bak ben yaptım!”).
ScratchJr güvenli mi?
ScratchJr genel olarak çocuklara uygun tasarlanmış bir eğitim uygulamasıdır. Yine de her uygulamada olduğu gibi:
- Uygulamayı resmi mağazadan indir
- Çocuğun tablet/telefonunda genel güvenlik ayarlarını yap (satın alma, izinler vs.)
- İlk kullanımda yanında ol
ScratchJr’ın amacı reklamla vakit öldürmek değil; etkinlik üretmek olduğu için “değerli ekran süresi” kategorisinde sayılabilir.
ScratchJr ile yapılabilecek örnek proje fikirleri (çok işe yarar)
- Karakterin okula gitmesi (3 sahneli hikâye)
- Trafik ışıkları (kırmızı–sarı–yeşil döngüsü)
- Zıplayan top (hareket + zıplama)
- Kısa diyalog (iki karakter konuşsun)
- Basit “engel” oyunu (karakter kaçsın, diğeri kovalasın)
Bu fikirler “boş ekrana bakma” problemini çözer.